Firda maakt onderwijs zo groen mogelijk bereikbaar
Firda is meer dan een school. Met 19 locaties in Fryslân en Noordelijk Flevoland is het een ontmoetingsplek waar vakonderwijs en persoonlijke ontwikkeling samenkomen. Hoe zorg je ervoor dat 25.000 studenten die locaties goed én duurzaam kunnen bereiken? Jaap van Bruggen, manager Facilitair bij Firda, vertelt hoe ons advies op maat hem helpt bij het aangaan van deze uitdaging.
‘Bij onze studenten valt qua uitstoot de grootste winst te behalen’
‘Primair willen we dat ons onderwijs toegankelijk is,’ vertelt Jaap. ‘Studenten moeten fysiek op school kunnen komen. Secondair kijken we naar duurzaamheid: hoe zorgen we dat we op een zo groen mogelijke manier bereikbaar zijn?’ Firda monitort al jaren hun CO₂-uitstoot en weet dat 70% daarvan voortkomt uit hoe studenten en medewerkers zich verplaatsen. ‘Met 25.000 studenten is daar de grootste winst te behalen.’
Aanpassingen in buslijnen en extra haltes
Geen wonder dat Firda graag wilde weten hoe bereikbaar hun locaties zijn met verschillende vervoermiddelen. En welke mogelijkheden ze hebben om duurzamer reisgedrag te stimuleren. ‘In ons periodiek overleg met andere Fryske onderwijsinstellingen, de provincie en OV-aanbieders ontstond samenwerking. Dit leidde tot aanpassingen in buslijnen en extra haltes bij onze locaties. WSRS nam het initiatief voor een breed onderzoek naar bereikbaarheid en duurzaam reispotentieel onder onze studenten. Zij zetten het onderzoek op en wij leverden de data aan.’
Gratis mobiliteitsscan geeft heldere inzichten
Met een mobiliteitsscan bracht WSRS kosteloos de werkelijke reistrajecten van studenten in kaart. Per vervoersmiddel beoordeelden we de potentie en analyseerden we gemiddelde reisafstanden. Voor fietsen berekenden we het percentage studenten op fietsbare afstand, gemeten via bestaande fietspaden. Voor OV maakten we deur-tot-deur-analyses met actuele dienstregelingen van trein- en busaanbieders, inclusief het aantal overstappen en de reistijd vergeleken met de auto. Ook de rol van de fiets als voor- of natransport bij OV-reizen brachten we in beeld.
Gebiedsbiografie
‘Het onderzoek is inmiddels afgerond. Met deze inzichten startten we een studentenpanel mobiliteit om kwalitatieve data te verzamelen: waarom kiest men voor de auto, en wat zou hen stimuleren om anders te reizen? Daarnaast lieten we een mobiliteitsbureau een gebiedsbiografie maken van een relevante locatie, die bracht de fysieke omgeving en mobiliteitsvoorzieningen in kaart.’ Ook voerde het bureau een analyse uit voor een potentiële nieuwe locatie: ‘We overwegen locaties in Heerenveen samen te voegen in het Thialf Stadion. Welke impact heeft dat op bereikbaarheid en duurzaam reispotentieel? Voor dit soort keuzes is een goede onderbouwing cruciaal.’
Dit komt er uit de mobiliteitsanalyse
Door deze data samen te brengen ontstond een helder beeld van de bereikbaarheid van Firda’s locaties voor de ruim 25.000 studenten via fiets, OV en auto. De belangrijkste inzichten:
- Firda is voor de meeste studenten goed bereikbaar en heeft een groot duurzaam reispotentieel.
- Fietsen is vaak een gunstige optie. Omdat Firda veel lokale locaties heeft, is de gemiddelde reistijd voor studenten op fietsbare afstand slechts 15 minuten.
- 80% van de studenten woont binnen fiets- of OV-afstand van maximaal 60 minuten, vaak met minder dan één overstap.
- Toch wordt er veel met de auto gereisd. Het carpoolpotentieel is hoog: 67% van de studenten woont op maximaal 3 km van een medestudent, reist minimaal 15 km met de auto en gaat naar een locatie binnen 500 meter.
Opvallend
Een deel van de studenten moet met de auto komen, omdat de reistijd met OV of fiets te lang wordt. Dat gaat om grote aantallen. Het verklaart dan ook waarom parkeerplaatsen echt nodig blijven. Het carpoolpotentieel is verrassend hoog. Studenten carpoolen al veel, omdat het gezellig en praktisch is. Dat vraagt om verder onderzoek en stimulering.
Van advies naar actie
‘Zodra we de knelpunten volledig in beeld hebben kunnen we ze aanpakken, zoals:
- OV-dienstregelingen aanpassen op frequentie en extra haltes, in overleg met vervoerders en Provincie Fryslân
- Interne communicatie inzetten om ander reisgedrag te stimuleren
- Mobiliteitsbeleid opstellen rondom bereikbaarheid en duurzame keuzes
Werk samen!
‘De samenwerking met WSRS is waardevol voor ons. Ze denken mee met advies op maat en hun mobiliteitsscan was gratis. Voor onderwijsinstellingen is zo’n onderbouwing erg belangrijk.’ Samenwerken is sowieso een goede tip voor andere werkgevers, vindt Jaap: ‘Je hebt WSRS, OV-aanbieders en collega-instellingen nodig. Je kunt niet zonder elkaar om iets voor elkaar te krijgen. WSRS levert cruciale data en analyses. Andere partijen hebben informatie over wegen, dienstregelingen en regelgeving. Door die kennis te bundelen, maak je duurzame keuzes mogelijk en kom je tot goede oplossingen.’
