CityDeal Fietsen
Iedereen die wil, moet op de fiets kunnen stappen. Dat betekent dat mensen toegang moeten hebben tot een goede, veilige en passende fiets; en de vaardigheden moeten hebben om veilig te kunnen fietsen. Daar zetten gemeenten, bedrijven, maatschappelijke partners en het kabinet zich voor in. Op maandag 4 november, de Dag van de Stad, maakten zij de samenwerking officieel door de City Deal Fietsen voor Iedereen te ondertekenen.
Doel van de CityDeal Fietsen voor Iedereen:
Met deze City Deal willen we bereiken dat meer mensen gaan fietsen. Daarbij richt deze City Deal zich erop dat mensen die dat zelf niet kunnen organiseren worden geholpen met:
- Toegang tot een goed functionerende, veilige en passende fiets hebben. Toegang hebben tot een fiets gaat over zelf een fiets hebben of altijd over een (deel)fiets kunnen beschikken. Maar het gaat ook over je fiets kunnen betalen, (laten) onderhouden en weten hoe je diefstal kan voorkomen.
- De vaardigheden hebben om te kunnen fietsen. Kunnen fietsen gaat over de fysieke vaardigheid om te fietsen en het verkeersinzicht om dat veilig te kunnen doen
De CityDeal Fietsen draagt bij aan de opgaven: leefbaarheid, duurzaamheid, gezondheid, woningbouw, kansengelijkheid, toegang tot werk en onderwijs.
Twintig procent fiets (bijna) nooit
Nederland heeft meer fietsen dan mensen. Met elkaar hebben we 23 miljoen fietsen. Tegelijkertijd heeft niet iedereen in Nederland een fiets; van alle Nederlanders vanaf zes jaar oud heeft twaalf procent op dit moment geen fiets. Ruim twintig procent van de mensen fietst nooit of bijna nooit. Een deel hiervan, onder wie kinderen, heeft moeite om het fietsen zich eigen te maken. Bijvoorbeeld omdat ze nooit geleerd hebben om te fietsen van hun ouders die zelf dit ook nooit hebben geleerd, het niet gewend zijn, of omdat ze een fiets en het onderhoud ervan niet kunnen betalen. In elke basisschoolklas (in de stad) zitten gemiddeld twee kinderen die geen fiets hebben. Eén op de elf kinderen fietst nooit of nauwelijks.
Voorbeelden projecten
Vanuit de samenwerking binnen de City Deal gaan partners nieuwe projecten starten en succesvolle bestaande projecten opschalen. Er wordt in verschillende gemeenten en provincies al actie ondernomen op het hebben van een fiets en het kunnen fietsen. Wethouder Evert Stellingwerf(Gemeente Leeuwarden) is enthousiast over de City Deal Fietsen voor Iedereen: ‘wat zou het toch mooi zijn als iedereen kan fietsen en meer mensen vaker de fiets pakken voor korte ritjes!’ Het bevorderen van fietsgebruik en fietsdeelname draagt in belangrijke mate bij de maatschappelijke opgaven waar de gemeente Leeuwarden voor staat. Zowel in het fysieke domein (slimmer ruimtegebruik/woningbouw, duurzaamheid) als ook in het sociale domein (gezondheid & vervoersongelijkheid). Een ambitie waar de gemeente Leeuwarden op in wil zetten is benutten van het oplossend vermogen van de fiets in het leerlingenvervoer. De gemeente kent (te) veel situaties waarbij kinderen gebruik maken van het leerlingenvervoer omdat er geen fiets beschikbaar is of fietsen niet wordt gestimuleerd/gefaciliteerd.
Stichting Leergeld, ook een van de City Deal-partners, helpt jaarlijks zo’n 20.000 kinderen aan een fiets. Dit doen zij vaak in samenwerking met het Kinderfietsenplan van de ANWB die lokaal tweedehands fietsen inzamelt en opknapt met vrijwilligers. Ook in de gemeente Leeuwarden zijn inzamelpunten (o.a. Werkplaats Oud-Oost en kringloop Grou).
Weesfietsenplan
Gemeenten verwijderen ieder jaar honderdduizenden fietsen die ergens te lang of fout geparkeerd staan. Jaarlijks belanden naar schatting 350.000 fietsen in de fietsdepots. Daarvan worden ruim 100.000 goede fietsen nooit door hun eigenaar opgehaald. City Deal Fietsen voor Iedereen slaat met haar partners de handen ineen om een deel van deze fietsen een nieuw leven te geven door ze te schenken aan mensen die zich geen fiets kunnen veroorloven. Dat staat in het vandaag gepresenteerde Weesfietsenplan.
De City Deal heeft een verkenning uitgevoerd naar fietsdepots. De belangrijkste conclusie van de verkenning is dat er een grote behoefte is aan donorfietsen voor mensen die zelf geen fiets kunnen betalen maar dat wel willen. Gemeenten benadrukken daarnaast het belang van circulariteit en de kansen die het doneren van fietsen biedt. Het opknappen van weesfietsen, bijvoorbeeld in een sociale werkplaats of leerwerkplaats, zorgt voor werkgelegenheid en het delen van gewilde vakkennis. Het stroomlijnen van ophalen, registeren en uitstromen van fietsen verdient echter aandacht. En daar komt het Weesfietsenplan om de hoek kijken. Uit de verkenning volgen een aantal aanbevelingen voor het vergroten van gedoneerde weesfietsen uit fietsdepots.