Achtergrondrapportage monitoring effect Coronacrisis op Mobiliteit (landelijk)

Iedere week geeft het team Monitoring en Evaluatie van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat een monitoringsrapport uit. Op deze website vindt u steeds de laatste versie van het rapport over mobiliteit in Nederland. Het rapport geeft inzicht in de ontwikkeling van het verkeer en vervoer  in Nederland tijdens de coronacrisis. De publicatie is een initiatief van het team Monitoring en Evaluatie van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW).

Wekelijks verwerkt dit monitoringsteam data uit verschillende bronnen. Onder andere meetpunten in wegen, locatiegegevens uit smartphones van panelleden en OV-chipkaartdata geven heel veel  informatie over de veranderende mobiliteit na de coronavirus-uitbraak. Ook uitkomsten uit enquêtes over bijvoorbeeld thuiswerken en toekomstig reizen worden meegenomen. De coronacrisis heeft veel effect op ons werk- en reisgedrag. Het team Monitoring en evaluatie Verkeer en Vervoer van het ministerie IenW monitoren de ontwikkelingen. Het team verzamelt data over de onderwerpen verkeer & vervoer, reisgedrag en verkeersveiligheid & milieu. Het levert telkens een interessant, dik rapport op. Rudie de Bruin – namens het M&E-team DGMO maakt wekelijks een samenvatting van de rapportage.

Noot: Dit is geen formele monitor van het Ministerie en heeft geen formele status. De rapportage wordt op initiatief van het M&E-team DGMO gemaakt.

Wekelijkse rapportages

Wat viel in week 29 op? Er waren vragen over de referentiebasis van de grafieken: Vergelijk je met dezelfde periode in 2019 of met de pre-corona situatie eind februari – begin maart? Waar mogelijk nemen we nu 2019 als referentiebasis op. Voor harde conclusies over verschillen is het niet altijd een oplossing want in 2019 had je bijvoorbeeld op andere momenten zomervakantie in de diverse landsdelen. Duiding blijft dus altijd een zaak van gezond verstand en diverse bronnen combineren. Het is duidelijk dat het verkeer weer vrijwel op het niveau van vorig jaar zit (sheet 8, zie ook nieuwe sheet 14 HWN); alleen de ochtendspits is nog iets rustiger door de thuiswerkers. Daardoor is de congestie nog steeds maar een derde van vorig jaar (sheet 15). Overigens is ook in de ons omringende landen hetzelfde beeld te zien (sheet 23); Het OV-gebruik groeit wel weer van week tot week, maar heeft nog een lange inhaalrace te gaan… (sheet 16 en 17). We blijven steeds minder thuis en trekken er steeds vaker op uit voor recreatie, winkelen of horeca (sheet 34). Hier zal een vakantie-effect in zitten, maar de trend was al een tijdje bezig. Een negatief effect van de toegenomen drukte op de rijkswegen is dat ook het aantal ongevallen en pechgevallen weer terug is naar “normaal”. In de zomervakantie zie je deze aantallen eigenlijk altijd verminderen, we zijn benieuwd of we dat ook dit jaar zullen zien. Veel mensen vieren vakantie in eigen land, dus wellicht dat we de komende maand dit soort cijfers zelfs boven die van 2019 zien uitstijgen. Tot slot nog een oproep: Uit veel onderzoek blijkt dat voor een grote groep thuiswerkers het bewegen er toch een beetje bij inschiet. Dat is natuurlijk negatief voor de gezondheid. Er zijn gelukkig anderen die juist meer bewegen dan vorig jaar (sheet 44). En dat leidt dan weer tot mooie foto’s (sheet 114). Dus trek er op uit en stuur ons ook een mooie foto van tijdens die wandeling of fietstocht, dan zetten we die volgende week wellicht op de laatste sheet. Blijf gezond!

20200715 Achtergrondrapportage Monitoring Mobiliteit

In week 28 zijn enkele opvallende resultaten te zien: Het autoverkeer zit als totaal eigenlijk al weer op het niveau van voor de Coronacrisis. Ten opzichte van 2019 zit het personenautoverkeer er nog iets onder, maar het vrachtverkeer is zelfs al toegenomen (sheet 6 t/m 10); Gelukkig blijft met name de ochtendspits nog wat achter (sheet 11) waardoor de congestie ook nog meevalt (sheet 17). Maar het lijntje loopt al wel op, waardoor we van bijna 0 voertuigverliesuren alweer op de 200.000 zitten. Nog steeds maar 1/3 van de congestie van vorig jaar rond deze tijd… ; Het OV-gebruik is na de versoepeling per 1 juli wel iets verder gegroeid, maar nog niet erg spectaculair (sheet 18). In dit verband is het ook aardig om te zien dat in mei en juni er relatief veel occasions zijn verkocht (sheet 79). Volgens de autoverkopers in de media was dit omdat veel OV-reizigers een auto kochten. Uit cijfers van de RDW blijkt dat met name in stedelijke gebieden met de hoogste woningdichtheid het autobezit is gegroeid (sheet 80). En dat zijn dus, waarschijnlijk niet toevallig, de gebieden waar het OV veel wordt gebruik Het gaat wellicht niet om hele grote aantallen, maar het is toch een opmerkelijke trend, waaruit blijkt dat een deel van de OV-reizigers op dit moment liever niet meer met het OV reist. Een deel zal overigens ook overstappen op de een of andere tweewieler (sheet 82); Het aantal vluchten in Nederland is nog steeds bijzonder laag (sheet 31), maar we zien duidelijk dat de lijn wel de opwaartse beweging heeft gevonden.

20200708 Achtergrondrapportage Monitoring Mobiliteit

In week 27 zijn verkeersintensiteiten al bijna weer op-  en hier en daar boven – het niveau van voor de coronacrisis. Opvallend is dat de regio Zuidwest-Nederland koploper is (sheet 10) met 10% groei. Wellicht heeft dat iets te maken met de mooie weekenden en het recreatieve verkeer naar de kust. De congestie valt nog steeds mee (sheet 15) door uitblijvend spitsverkeer (sheet 37). De hoeveelheid mensen die thuisblijven op een willekeurige dag is alweer even groot als begin maart. Opvallend omdat er nog steeds heel veel mensen thuiswerken; mensen gaan dus steeds meer op pad voor andere vooral recreatieve bestemmingen (sheets 33-35). Het lijkt er zelfs op dat de totale reistijd per werkdag aan het toenemen is van gemiddeld 70 minuten pre-corona tot 80 minuten nu! Daarover in een volgende update wellicht meer. In lijn daarmee is ook de groei van het fietsverkeer, terwijl het OV nog steeds ver achterblijft. We zijn benieuwd of na de versoepelingen van vandaag hier snel verandering in zal optreden…(zie ook sheet 93) Overigens geeft meer dan een kwart van de werknemers in een enquête aan van plante zijn om in de toekomst meer met de (e-)fiets naar het werk te gaan! (sheet 91). Er zijn ook  aantal nieuwe onderzoeken over thuiswerken geweest. De uitkomsten zijn in lijn met andere onderzoeken; over het algemeen wil zeker de helft van de werknemers ook na COVID-19 meer thuis blijven werken (sheets 51 t/m 54). Twee-derde van de werknemers die pre-corona zakelijke vluchten maakten zegt dit in de toekomst minder of veel minder te gaan doen (sheet 92). Meer fietsen, minder zakelijke vluchten, meer thuiswerken; dit lijkt goed nieuws voor de uitstoot van CO2. In een onderzoek van de IEA (sheet 102-103) blijkt dat de netto effecten van thuiswerken op CO2 en energiegebruik in ieder geval behoorlijk positief zijn.

20200701 Achtergrondrapportage Monitoring Mobiliteit

Week 26 zijn er volgens Rudie de Bruin – namens het M&E-team DGMO – weer veel sheets gewijzigd en ook is er een aantal nieuwe resultaten te zien. Wat zien we onder meer deze week? Het autoverkeer en ook de bijbehorende congestie blijft langzaam groeien (sheet 6, 7, 14). Het woon-werkverkeer groeit niet of nauwelijks, wel is er een opvallende toename in recreatieve reismotieven (sheet 32, 33); Er is een nieuwe stedelijke monitor met een link naar het dashboard zodat u zelf kunt rondkijken! (sheet 18); We zien een opvallende toename in de binnenvaart (sheet 23). Afwachten of dat in de komende weken structureel blijkt te zijn.; Een, vinden wij zelf, heel mooie nieuwe serie zijn de sheets 39 t/m 41 waarin we de zgn. modal shift kunnen volgen, dus of reizigers zich met hetzelfde vervoermiddel zijn blijven verplaatsen of zijn overgestapt op een andere vervoerwijze. Hier zien we goed de grote verschillen tussen het OV en de overige vervoerwijzen; Daarnaast is er en onderzoek onder studenten (sheet 54) gedaan en de eerste resultaten van ons grote werkgeversonderzoek (sheet 89 t/m 91). In een volgende update daarover wellicht meer.

20200624 Achtergrondrapportage Monitoring Mobiliteit_

Week 25 combineerde Rudie de Bruin – namens het M&E-team DGMO – diverse resultaten uit de sheets: ‘We zien een gestage toename van het autoverkeer. Op het hoofdwegennet (HWN) zitten we nog maar 11% onder het oude ‘normale’ pre-corona niveau, op stedelijk en regionaal niveau (OWN) is het nog maar een paar procent lager (sheet 6). Toch is de congestie nog steeds erg laag, ruim 90% onder het ‘normale’ niveau op het HWN (sheet 14). Dit komt omdat het verkeer in de spitsen nog steeds flink rustiger is. We zien wel dat in de daluren het verkeer alweer op of hier en daar zelfs boven het oude niveau zit (sheet 34). Dit klopt ook met de constatering dat het woon-werkverkeer nog steeds 25-30% lager is (sheet 31) en dat speelt zich met name in de spitsen af. Dus de lagere spits gecombineerd met het oude niveau van de daluren zorgt voor een veel gelijkmatiger gespreide verdeling over de dag. Je zou kunnen zeggen dat de capaciteit van de weg op dit moment optimaal en maximaal benut wordt. Daar zit natuurlijk ook een waarschuwing in; want bij elke paar procenten erbij in de spitsen – door huidige thuiswerkers die weer met de auto naar het werk zouden gaan – groeien de files exponentieel. We zitten dus langzamerhand op een kantelpunt. Wat zou het dus mooi zijn als we het thuiswerken op het huidige niveau zouden kunnen vasthouden! Met andere woorden: dat we het ‘nieuwe normaal’ op de weg nu gerealiseerd hebben. Blijft nog de vraag hoe het kan dat er 25-30% minder woon-werkverkeer is terwijl het totale verkeer alweer bijna (tot op 5-10%) op het oude niveau zit? Wel, er blijken dus overdag veel mensen voor andere motieven de auto te pakken, met name recreatie, er even tussenuit, winkelen etcetera (sheet 32). Bij deze motieven is de groei ten opzichte van de situatie voor corona ook in de orde van grootte van 25-30%. Daarnaast is het vrachtverkeer ook weer op of boven het oude niveau (sheet 6, 11) en worden er ook veel meer online bestelde goederen bezorgd.’

20200617 Achtergrondrapportage Monitoring Mobiliteit

Week 24 zien we dat landelijk het auto- en vrachtverkeer langzaam maar zeker verder toeneemt. Het vrachtverkeer is alweer op hetzelfde niveau als voor corona en het autoverkeer nog maar 8% lager, terwijl dit maximaal 41% was. Omdat er nog veel mensen thuiswerken en met name de spitsen nog meevallen, leidt het nog niet tot een sterke toename in files. Als de trend zich echter doorzet zal het niet lang meer duren of ook de doorstroom neemt weer toe. Hopelijk lukt het om snel afspraken te maken met de werkgevers over het blijven thuiswerken. In het OV is er wel sprake van een toename, maar we zitten nog lang niet op de maximale capaciteit. Hier speelt waarschijnlijk toch de bezorgdheid van veel mensen om weer met het OV te reizen een rol. Binnenkort komen resultaten beschikbaar van een groot onderzoek onder de werkgevers in Nederland; we zijn benieuwd welke nieuwe inzichten dat oplevert.

20200610 Achtergrondrapportage Monitoring Mobiliteit

Plaats een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *